سونوگرافی چیست؟

سونوگرافی روشی تشخیص و غیر تهاجمی است که پایه آن براساس پژواک امواج اولتراسوند  امواج صوتی غیرقابل شنیدن برای انسان وتصویرسازی بوسیله این امواج بازتابی است. این روش اولین بار سال ۱۹۶۰ میلادی مورد استفاده قرارگرفت واز آن زمان تا به حال پیشرفتهای زیادی در آن بوجود آمده است.
ویژگیهای سونوگرافی که آن را به روشی مهم و پر استفاده در تشخیص بیماریها تبدیل کرده است عبارتنداز:
۱- ارزان و در دسترس بودن

۲- بی خطر بودن برای همه اندامهای بدن، همه سنین و همه شرایط فیزیولوژیک از جمله بارداری
Real Time -3 بودن یعنی امکان مشاهده زنده ارگانهای مورد بررسی و همزمان تهیه تصاویر آنها
۴- کارآیی و دقت تشخیص بالا در همه کابردهای آن
از کاربردهای نسبتاً جدید سونوگرافی انجام نمونه برداری ازاعضای داخلی تحت سونوگرافی است که دقت وسرعت نمونه برداری را افزایش می دهد.
سونوگرافی کالرداپلررنگی چیست؟
این روش یا همان سونوگرافی رنگی براساس امواج بازتابی ازهدفهای متحرک بویژه خون در حال حرکت در رگهای بدن ایجاد شده است و بیشتر در بررسی عروق کاربرد دارد، در بیماریهای کبد، برای تشخیص انسداد عروق کبدی، عروق واریسی و نیز بررسی توده های کبد از این روش استفاده می شود.
چه آمادگیهایی برای سونوگرافی لازم است ؟
در سونوگرافی شکم بهتر است که بیمار ۱۰ – ۸ ساعت ناشتا باشداین کار باعث کم شدن گازهای شکم و افزایش وضوح تصویر می شود اگرچه همیشه این آمادگی ضروری نیست و می توان با دادن مانورهایی به بیمار قسمتهای مختلف حفره شکمی را بررسی کرد، بیمار باید برای سونوگرافی از سیستم صفراوی ۱۰ – ۸ ساعت از خوردن غذاهای چرب مانند گوشت، شیر، تخم مرغ و… اجتناب کند زیرا پس از مصرف غذاهای چرب کسیه صفرا منقبض شده و این امر موجب عدم امکان مشاهده دقیق کیسه صفرا می شود. برای سونوگرافی از اعضای لگنی، مثانه بیمار باید پر باشد.
کاربردهای سونوگرافی در کبد و مجاری صفراوی:
در بیمارهایی کبد سونوگرافی معمولاً به دلایل ذکر شده فوق اولین روش درخواست شده است و بعنوان روشی مکمل در کنار سایر مدالیسته های تشخیص کاربرد دارد. در بررسی کیسه صفرا و مجاری صفراوی، سونوگرافی روش اصلی روش انتخابی یا First Choice  محسوب می شود و کاربرد زیادی دارد. در ذیل به چند مورد از شایعترین بیمارهای کبدی وکاربرد سونوگرافی در آنها اشاره می کنیم:
۱- کبدچرب: کبدچرب شایعترین بیماری کبد را می توان با سونوگرافی به سادگی تشخیص داد. شدت انفتراسیون چربی در کبد با درجه بندی از ۱ تا ۳ و یا بصورت خفیف، متوسط و شدید بیان میشود. به این ترتیب یک رده بندی کیفی و نه کمی از شدت کبد چرب حاصل میشود.
۲-هپاتیت ها: هپاتیتها چه حاد، چه مزمن و با هرعلتی ازجمله هپاتیتهای ویرال، هپاتیت الکلی و یا اتوایمیون و غیره می توانند تظاهراتی در سونوگرافی داشته باشند که بهتشخیص کمک می کنند. البته در برخی از موارد به ویژه در هپاتیتهای مزمن، سونوگرافی بیمار می تواند طبیعی باشد.